รูปแบบการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธ ของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ ดังนี้ 1) เพื่อวิเคราะห์สภาพทั่วไปของภาวะผู้นำทางการเมืองของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช 2) เพื่อวิเคราะห์หลักธรรม แนวคิด และทฤษฎี การเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช 3) เพื่อสร้างรูปแบบองค์ความรู้การเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราชบทความวิจัยในครั้งนี้ เป็นบทความวิจัยเชิงคุณภาพโดยรวบรวมข้อมูลทางเอกสาร สัมภาษณ์เชิงลึก จำนวน 25 รูป/คน และจัดเวทีเสวนากลุ่ม
จากผู้เชี่ยวชาญและผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 11 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์ และวิเคราะห์ข้อมูลโดยวิธีพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพทั่วไปของภาวะผู้นำทางการเมืองของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช พบว่า แนวโน้มของผู้ที่ได้รับการคัดเลือกโดยส่วนใหญ่นั้นมักจะเป็นบุคคลที่ประชาชนมีความไว้วางใจอยู่ในระดับหนึ่ง โดยวัดจากบุคคลที่ใกล้ชิดของผู้สมัครว่าครั้งที่เคยดำรงตำแหน่งนั้นได้บริหารงานแล้วเป็นอย่างไร หรือเป็นที่นับน่าถือตาของประชาชนในพื้นที่ และเมื่อนักการเมืองท้องถิ่นที่ได้รับเลือกเข้ามาดำรงตำแหน่งนั้นเป็นผู้ที่มีการปฏิบัติดี ปฏิบัติชอบ ดูแล บริหารให้เป็นไปตามที่ประชาชนมุ่งหวังก็มักที่จะได้รับเลือกในวาระต่อไปอีก หรือแม้กระทั่งบุคคลใกล้ชิดมาลงสมัครก็มักได้รับคะแนนเสียงตามไปด้วย แต่ในทางกลับกันหากได้รับเลือกแล้วไม่มีการพัฒนา มุ่งหาแต่ประโยชน์ส่วนตนและพวกพ้อง ใช้อำนาจที่มีอยู่ในทางที่มิชอบ ประชาชนก็จะหมดความนิยม ทำให้ประชาชนมีความเฉยชาเกี่ยวกับการเมืองท้องถิ่น การให้ความสำคัญกับการเมืองท้องถิ่นลดน้อยลง เพราะทัศนคติด้านลบของนักการเมืองท้องถิ่นที่ได้รับเลือกมาไร้ซึ่งความโปร่งใส ไม่มีการทำงานด้านการพัฒนามีแต่สร้างอิทธิพลเพื่อผลประโยชน์ แต่งตั้งบุคคลใกล้ชิดให้เข้ามาทำงานเพื่อรับค่าตอบแทนอย่างมีเส้นสาย โดยไม่คำนึงถึงความรู้ความสามารถที่ตรงกับสายงาน 2) หลักธรรม แนวคิด และทฤษฎีการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช พบว่า นักการเมืองท้องถิ่นเปรียบได้ว่าเป็นตัวแทนของประชาชน มีความรู้ ความสามารถเป็นที่ประจักษ์จึงได้รับเลือก เพราะประชาชนไว้วางใจ ดังนั้น ผู้นำที่ดีนั้นต้องเป็นผู้มีศีลมีธรรมเป็นพื้นฐาน (1) การครองตน โดยใช้หลักอิทธิบาท 4 คือ ผู้นำควรมีคุณลักษณะความใฝ่รู้ รักในงานที่ได้รับ (ฉันทะ) มีความพยายามให้งานที่ได้รับประสบผลสำเร็จ (วิริยะ) เอาใจใส่คนรอบข้าง ทุ่มเทในงาน (จิตตะ) มีการวางตัวดี เหมาะสม เป็นต้นแบบที่ดี (วิมังสา) (2) การครองคน โดยใช้สังคหวัตถุ 4 คือ การรู้จักแบ่งปัน (ทาน) กล่าวถ้อยคำสุภาพ (ปิยวาจา) การทำตนเป็นประโยชน์ (อัตถจริยา) วางตนเหมาะสมเสมอต้นเสมอปลาย (สมานัตตตา) และ (3) การครองงานโดยใช้พรหมวิหาร 4 คือ การปกครองคนด้วยความเมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา และสัมมาอาชีวะ คือ การหาเลี้ยงชีพตนด้วยความถูกต้องทั้งทางกฎหมายและถูกต้องตามครรลองครองธรรม 3) รูปแบบการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนครศรีธรรมราช ผ่านรูปแบบที่เรียกว่า 4Controls Model ประกอบด้วย Self Control คือ นการควบคุมตนเอง ด้วยการนำหลักอิทธิบาท 4 มาใช้ Staff Control คือ การปฏิบัติต่อผู้อื่น ด้วยการนำหลักสังคหวัตถุ 4 มาใช้ Task Control คือ การปฏิบัติงาน ด้วยการนำหลักสัปปุริสธรรม 7 Government Control คือ การปกครอง ด้วยการนำหลักทศพิธราชธรรมมาใช้
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์จะเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการสังคมมนุษย์
เอกสารอ้างอิง
ณัฐพล ใจจริง. (2566). มองระบอบเก่าผ่านสายตาผู้แทนราษฎรเลือกตั้งชุดแรก. ค้นเมื่อ
มิถุนายน 2567 จาก https://today.line.me/th/v2/article/Kw11pmR
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฏกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระครูปลัดสุวัฒนพุทธิคุณ (สุเทพ ดีเยี่ยม). (2565). ภาวะผู้นำทางการเมืองเชิงพุทธเพื่อการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี. วารสารวิจยวิชาการ, 5(2): 263-274.
พระมหาธนัญกรณ์ จนฺทวณฺโณ (วรตันติ). (2564). หลักการครองตน ครองคน และครองงาน : รูปแบบการบริหารในยุค 4.0. บทความมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ค้นเมื่อ 13 ธันวาคม 2567 จาก https://plg.onab.go.th/th/file/get/file/2021072747 7926165 c77710a0f6ac83e 96d8 e923163038.pdf
พระมหานรินทร์ สุรปญฺโญ (เอมพันธ์). (2563). การประยุกต์หลักพุทธจริยธรรมเพื่อพัฒนาจริยธรรมทางการเมืองของผู้นำทางการเมืองในจังหวัดชัยภูมิ. (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. กรุงเทพฯ: อักษรเจริญทัศน์.
สุวรรณ์ แก้วนะ. (2564). การพัฒนาคุณลักษณะผู้นำตามหลักสัปปุริสธรรมของผู้บริหารเทศบาลในจังหวัดสมุทรปราการ. (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สำนักงานพาณิชย์จังหวัดนครศรีธรรมราช. (2564). ข้อมูลทั่วไปจังหวัดนครศรีธรรมราช. ค้นเมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2567 จาก https://nakhonsithammarat.moc.go.th/th/ content/page/index/id/1055