เสียงข้างมากที่ชอบธรรม: เงื่อนไขและข้อจำกัดของหลักเสียงข้างมากในระบอบประชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ

บทคัดย่อ

          บทความนี้ตั้งคำถามต่อเงื่อนไขของความชอบธรรมในการใช้อำนาจในระบอบประชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ โดยมุ่งพิจารณาว่า การได้รับเสียงสนับสนุนจากประชาชนส่วนใหญ่เพียงพอหรือไม่ที่จะทำให้การใช้อำนาจของฝ่ายเสียงข้างมากมีความชอบธรรม และในทางกลับกัน สถาบันที่ทำหน้าที่จำกัดอำนาจของเสียงข้างมากจะสามารถอ้างความชอบธรรมได้ภายใต้เงื่อนไขใด ข้อเสนอหลักของบทความคือ หลักเสียงข้างมากเป็นเงื่อนไขที่จำเป็น แต่ไม่ใช่เงื่อนไขที่เพียงพอของความชอบธรรมในระบอบประชาธิปไตย เนื่องจากสถานะของความเป็นเสียงข้างมากไม่ได้ให้อำนาจแก่ฝ่ายที่ชนะอย่างไร้ขอบเขต ขณะเดียวกัน สถาบันที่ทำหน้าที่จำกัดอำนาจของเสียงข้างมากก็ไม่ได้มีความชอบธรรมที่มาจากเพียงสถานะของตัวเอง

           บทความเสนอกรอบการพิจารณาความชอบธรรมผ่านเงื่อนไขสามประการ ได้แก่ ความเสมอภาคทางการเมือง ในฐานะเงื่อนไขของการก่อรูปเสียงข้างมาก การธำรงสิทธิและเงื่อนไขของการแข่งขันทางประชาธิปไตย ในฐานะขอบเขตของการใช้อำนาจ และ ความสามารถในการผลัดเปลี่ยนสถานะระหว่างเสียงข้างมากกับเสียงข้างน้อย ในฐานะเงื่อนไขที่ทำให้ชัยชนะทางการเมืองไม่กลายเป็นการครองอำนาจอย่างถาวร โดยเงื่อนไขของความชอบธรรมนี้ควรใช้ในการพิจารณาการใช้อำนาจของฝ่ายเสียงข้างมากและการใช้อำนาจของสถาบันที่จำกัดเสียงข้างมากด้วยเงื่อนไขเดียวกัน ดังนั้น ความชอบธรรมในระบอบประชาธิปไตยจึงไม่ได้ขึ้นอยู่เพียงกับที่มาหรือสถานะของผู้ใช้อำนาจ แต่ขึ้นอยู่กับลักษณะของการใช้อำนาจนั้นว่า ยังคงธำรงความเสมอภาคทางการเมือง รักษาความเป็นธรรมของกติกาการแข่งขัน และเปิดโอกาสให้เกิดการผลัดเปลี่ยนอำนาจได้อย่างแท้จริง