คุณค่าทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมของทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง : ผลกระทบต่ออัตลักษณ์ชุมชนและความมั่นคงในวิถีชีวิต - แสงชาติ, ญาณภัทร; ลิ่มนา, พงศกร; อาสาฬห์ประกิต, สรัลชนา; คงสบาย, ฤทธิชัย; ศิริพิพัฒนกุล, ศุภประวัติ (วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 2025)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจคุณค่าทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมของทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งในจังหวัดกระบี่ ประเทศไทย โดยพิจารณาผลกระทบของทรัพยากรเหล่านี้ต่ออัตลักษณ์ของชุมชนและความมั่นคงในวิถีชีวิตของคนในพื้นที่ การวิจัยใช้วิธีเชิงคุณภาพผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึกกับสมาชิกชุมชน จำนวน 12 คน ที่มีส่วนร่วมในการดำเนินกิจกรรมชายฝั่งอย่างแข็งขัน การศึกษาเน้นประเด็นสำคัญ 3 ด้าน ได้แก่ การทำประมงพื้นบ้าน การท่องเที่ยว และกิจกรรมเสริมรายได้ที่เกี่ยวข้องกับชายฝั่ง โดยใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหาในการประมวลผลข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า ทรัพยากรทางทะเลมีบทบาทเป็นรากฐานสำคัญของความยั่งยืนทางเศรษฐกิจและมรดกทางวัฒนธรรมของชุมชน การทำประมงพื้นบ้านเป็นแหล่งถ่ายทอดองค์ความรู้ระหว่างรุ่น และเป็นแนวทางในการจัดการทรัพยากรอย่างยั่งยืน ในขณะที่การท่องเที่ยวโดยเฉพาะการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ได้สร้างโอกาสทางเศรษฐกิจอย่างมีนัยสำคัญ แต่ก็มีความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อมที่ต้องได้รับการบริหารจัดการอย่างรอบคอบ นอกจากนี้ งานประเพณีและกิจกรรมทางวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับทะเลยังช่วยเสริมสร้างความสัมพันธ์ในชุมชนและจิตสำนึกในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ขณะเดียวกัน การกระจายรายได้ผ่านกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ การแปรรูปผลิตภัณฑ์จากทะเล และงานหัตถกรรม ยังช่วยเพิ่มความสามารถในการปรับตัวของชุมชนอีกด้วย งานวิจัยชิ้นนี้ชี้ให้เห็นว่า การพัฒนาชุมชนชายฝั่งอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องสร้างสมดุลระหว่างการอนุรักษ์ประเพณีวัฒนธรรม การส่งเสริมการเติบโตทางเศรษฐกิจ และการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ผลการศึกษานี้จึงมีส่วนเสริมองค์ความรู้ด้านการจัดการทรัพยากรทางทะเล และให้ข้อเสนอเชิงนโยบายที่เป็นประโยชน์ต่อผู้กำหนดนโยบายและผู้นำชุมชนในการพัฒนาชายฝั่งแบบบูรณาการ