การวิเคราะห์ความเข้าใจทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนผ่านการแสดงแทน ในลำดับกิจกรรมการสอนการแก้สถานการณ์ปัญหาปลายเปิด - วดีศิริศักดิ์, ธนินท์; พัฒนจักร, เอื้อจิตร (วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 2022)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ความเข้าใจทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนผ่านการแสดงแทนในลำดับกิจกรรมการสอนการแก้สถานการณ์ปัญหาปลายเปิด ในชั้นเรียนที่สอนด้วยวิธีการแบบเปิด กลุ่มเป้าหมายคือนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนไทยรัฐวิทยา 84 (บ้านสำราญเพี้ยฟาน) เครื่องมือวิจัยได้แก่แผนการจัดการเรียนรู้จำนวน 9 แผน แบบบันทึกภาคสนาม วิเคราะห์ข้อมูลตามกรอบการแสดงแทนในลำดับกิจกรรมการสอนของไมตรี อินทร์ประสิทธิ์ (2559) โดยนำแนวคิดของนักเรียนในชั้นเรียนที่ใช้วิธีการแบบเปิด (Open Approach) ของ Inprasitha (2010, 2011) ร่วมกับข้อมูลภาพ เสียง และแบบบันทึกภาคสนามในรูปแบบการบรรยายเชิงวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบว่า นักเรียนสามารถแสดงแนวคิดเกี่ยวกับความเป็นรูปธรรมเพื่อนำเสนอ และสื่อความหมายเข้าใกล้ความเป็นนามธรรมได้อย่างต่อเนื่อง คือ 1.การแสดงแทนโลกจริง นักเรียนใช้ภาพ ท่าทาง และภาษาถิ่นเพื่ออธิบายแทนแนวคิดในชีวิตประจำวันซึ่งสอดคล้องกับสถานการณ์ปัญหา 2.สื่อกึ่งรูปธรรม นักเรียนใช้บล็อกไม้ ตารางจำนวน จุดบนลูกเต๋า แปลงดอกไม้ อธิบายแนวคิดความเข้าใจสถานการณ์ปัญหาและแก้ปัญหาด้วยตนเอง ก่อนนำไปสู่สิ่งที่เป็นคณิตศาสตร์ 3.การแสดงแทนโลกคณิตศาสตร์ นักเรียนใช้ตัวเลข สัญลักษณ์ทางคณิตศาสตร์อธิบายแนวคิดที่สื่อความหมายทางคณิตศาสตร์เช่นใช้ตัวเลขแสดงแทนจำนวนของวัตถุ การสร้างแผนภูมิ ซึ่งนักเรียนสามารถอธิบาย อภิปรายหาข้อสรุปร่วมกัน เริ่มจากนำสิ่งต่าง ๆ แปลเป็นสิ่งที่เป็นกึ่งรูปธรรม และเชื่อมโยงเป็นสัญลักษณ์ประโยคทางคณิตศาสตร์