ประสิทธิผลของสหกิจศึกษา : กรณีศึกษา อุดมศึกษาไทย - ขาวสอาด วิไลลักษณ์ (วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 2018)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาวิธีการวัดประสิทธิผลของสหกิจศึกษาใน ระดับอุดมศึกษาของประเทศไทย 2) เพื่อศึกษาปัจจัยสาคัญที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของสหกิจศึกษา ในระดับอุดมศึกษาของประเทศไทย วิธีการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การศึกษาวิจัยจากเอกสาร การสัมภาษณ์แบบ เจาะลึก และการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วมของผู้วิจัย ซึ่งมีกลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารมหาวิทยาลัย อาจารย์นิเทศสหกิจศึกษา นักศึกษา จากมหาวิทยาลัย จานวน 3 แห่ง ได้แก่ มหาวิทยาลัย เทคโนโลยีสุรนารี (มทส.) มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี และกลุ่มตัวอย่างจาก ผู้บริหารสถานประกอบการ และพี่เลี้ยงนักศึกษาสหกิจศึกษา จากสถาน ประกอบการทั้ง 3 แห่ง ได้แก่ บริษัท เวสเทิร์น ดิจิตอล (ประเทศไทย) บริษัท เบทาโกร จากัด (มหาชน) บริษัท ไมโครชิพ เทคโนโลยี (ไทยแลนด์) จากัด (ซึ่งทั้ง 3 บริษัทเป็นสถานประกอบการที่ ดาเนินสหกิจศึกษาที่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง) จานวนทั้งสิ้น 40 คน ผลการวิจัย พบว่า มหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง ได้แก่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี (มทส.) มหาวิทยาลัยวลัย ลักษณ์ และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี การศึกษาประสิทธิผลของสหกิจศึกษา ของ มหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง พบว่า มหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง ประสิทธิผลของสหกิจศึกษาที่เกิดขึ้น ในด้าน คุณภาพของนักศึกษา สามารถวัดได้จาก ประสบการณ์ในการทางานของนักศึกษา ทักษะต่างๆใน การทางานของนักศึกษาเมื่อออกฝึกสหกิจศึกษา ในด้านคุณภาพของมหาวิทยาลัย สามารถวัดได้ จากอาจารย์ที่มีคุณภาพ หลักสูตรที่ได้รับการปรับปรุงและมีคุณภาพ มีการจัดการดาเนินสหกิจ ศึกษาที่ดี มีการประสานการดาเนินสหกิจศึกษาระหว่างอาจารย์นิเทศสหกิจศึกษา และพี่เลี้ยง นักศึกษาสหกิจศึกษา มีการแลกเปลี่ยนประสบการณ์เรียนรู้ระหว่างมหาวิทยาลัยและสถาน ประกอบการ และด้านคุณภาพของสถานประกอบการ สามารถวัดได้จากมีการกระบวนการคัดเลือก นักศึกษาที่เข้ามาฝึกสหกิจศึกษาอย่างมีคุณภาพ ขนาดของสถานประกอบการและระยะเวลาใน การจัดฝึกสหกิจศึกษาของสถานประกอบการ และงบประมาณในการดาเนินสหกิจศึกษาของสถาน ประกอบการ การศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของสหกิจศึกษาของมหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง พบว่า ปัจจัยด้านการเงิน ด้านสถาบัน และด้านผู้นา มีผลที่ก่อให้เกิดประสิทธิผลของสหกิจศึกษาของ มหาวิทยาลัยทั้ง 3 แห่ง