การเห็นคุณค่าและการมีส่วนร่วมของประชาชนในการดูแลต้นไม้มรดก อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก - ลิ้มศิริวงศ์ เสาวลักณ์; รัตนประทุม นพรัตน์; เสถียร กวินธร; ต๊ะนา ศุภสิทธิ์ (วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 2025)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1. ศึกษาระดับการมีส่วนร่วมดูแลต้นไม้มรดก และการเห็นคุณค่าต้นไม้มรดกของประชาชน 2. เปรียบเทียบการมีส่วนร่วมดูแลต้นไม้มรดก และการเห็นคุณค่าต้นไม้มรดกของประชาชน และ 3. ให้ข้อเสนอแนะในการอนุรักษ์ต้นไม้มรดกของประชาชนในอำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณ เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่าง 310 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สำหรับ การทดสอบสมมุติฐานใช้การวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบทางเดียว การนำเสนอผลการศึกษาใช้การพรรณนาประกอบตารางสถิติ ผลการวิจัยพบว่า ระดับการมีส่วนร่วมดูแลต้นไม้มรดกในภาพรวมของกลุ่มตัวอย่างอยู่ในระดับมาก โดยข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด คือ การเข้าร่วมงานบวชต้นไม้ หรือการปลูกต้นไม้ สำหรับการศึกษาระดับการเห็นคุณค่าต้นไม้มรดก พบว่า ในภาพรวมมีการเห็นคุณค่าอยู่ในระดับมากที่สุด โดยข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด คือ ต้นไม้มรดกก่อให้เกิดการสืบทอดเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรม สำหรับผลการทดสอบสมมุติฐาน พบว่า คะแนนเฉลี่ยการมีส่วนร่วมดูแลต้นไม้มรดก มีความแตกต่างกันตามระยะเวลาที่อาศัยในชุมชน และการประกอบอาชีพ สำหรับตัวแปรการเห็นคุณค่า ต้นไม้มรดก พบว่า การเห็นคุณค่าต้นไม้มรดกมีความแตกต่างกันตามภูมิลำเนา ผลการจัดลำดับข้อเสนอแนะแนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชนในการดูแลต้นไม้มรดก พบว่า จากทั้งหมด 11 ข้อ ข้อที่มีผลรวมร้อยละสูงที่สุดอันดับที่ 1 คือ ให้ความรู้แก่เด็กและเยาวชนในท้องถิ่น อันดับที่ 2 ได้แก่ จัดทำป้ายบอกตำแหน่งที่ตั้ง และอันดับที่ 3 ได้แก่ ส่งเสริมกิจกรรมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่