การรื้อฟื้นความทรงจำร่วมเกี่ยวกับเจ้าฟ้าในรัฐฉานของชาวไทใหญ่ ในต้นศตวรรษที่ 21 - ประวัติเมือง, อภิสิทธิ์; ธีระวิริยะกุล, อุดมพร (วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 2020)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการรื้อฟื้นความทรงจำร่วมเกี่ยวกับเจ้าฟ้าในรัฐฉานของชาว ไทใหญ่ ประเทศพม่าในต้นศตวรรษที่ 21 งานวิจัยนี้ใช้วิธีวิทยาการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลเชิงเอกสาร การสังเกต และสัมภาษณ์ผู้เกี่ยวข้องในพื้นที่เมืองสีป้อ รัฐฉาน ประเทศพม่า โดยเลือกสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญแบบเจาะจง ที่มีลักษณะเฉพาะตามวัตถุประสงค์ของงานวิจัย ประกอบด้วย เจ้าอาวาสวัดไทใหญ่ 3 ท่าน เครือญาติเจ้าฟ้า 2 ท่าน สมาชิกสมาคมการศึกษาและวัฒนธรรมไทใหญ่ จำนวน 3 ท่าน นักวิชาการและครูสอนภาษาไทใหญ่ จำนวน 3 ท่าน นักการเมืองชาวไทใหญ่ จำนวน 2 ท่าน และนำข้อมูลทั้งหมดมาสรุปเนื้อหา ในเชิงพรรณนาอย่างมีระบบตรงตามประเด็นที่ศึกษา ผลการศึกษาพบว่า 1) นโยบายการเปิดประเทศของรัฐบาลพม่า ก่อให้เกิดมาตรการการผ่อนคลายสื่อและสิ่งพิมพ์ซึ่งเป็นสื่อแบบเดิม ทำให้ทำให้ชาวไทใหญ่รับรู้ข่าวสารได้อย่างเสรี อีกทั้งการเปิดเสรีด้านโทรคมนาคม ทำให้สื่อสมัยใหม่มีบทบาทในการต่อการรับรู้ของชาวไทใหญ่อย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะแหล่งข้อมูลออนไลน์คือเฟซบุ๊ก 2) กลุ่มชาวไทใหญ่ซึ่งเป็นชนชั้นสูงในชุมชน คือ เครือญาติของเจ้าฟ้า พระสงฆ์ นักวิชาการชาวไทใหญ่ ผู้รู้ในชุมชน นักการเมืองไทใหญ่ มีบทบาทต่อการรื้อฟื้นความทรงจำร่วมเกี่ยวกับเจ้าฟ้าขึ้นมาใหม่ เห็นได้จากมีการเปิดพื้นที่ความทรงจำที่เกี่ยวกับเจ้าฟ้าขึ้นในรัฐฉาน คือ หอเจ้าฟ้า วัดไทใหญ่ อนุสาวรีย์เจ้าฟ้า ศาลนัตไทใหญ่ โดยมีสื่อแบบเดิมและสื่อสมัยใหม่ เป็นเครื่องมือที่ทำให้เกิดการรื้อฟื้นความทรงจำร่วมเกี่ยวกับเจ้าฟ้าในรัฐฉานของชาวไทใหญ่ ในต้นศตวรรษที่ 21