รูปแบบการระงับอธิกรณ์ของคณะสงฆ์ไทยตามหลักพุทธสันติวิธี - คำสอนทา, คชาภรณ์; พระราชปริยัติกวี; วัฒนะประดิษฐ์, ขันทอง (วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 2019)
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบันปัญหาการระงับอธิกรณ์ของ คณะสงฆ์ไทย 2) ศึกษาหลักการวิธีการระงับอธิกรณ์ในคัมภีร์พระพุทธศาสนาเถรวาทและกฎหมายคณะสงฆ์ 3) นำเสนอรูปแบบการระงับอธิกรณ์ของคณะสงฆ์ไทยตามหลักพุทธสันติวิธี ในการวิจัย ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Method Research) ระหว่างการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) และการวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) ผลการวิจัยพบว่า 1) กลุ่มตัวอย่างมีความพึงพอใจด้านการบริหารงานการปกครองคณะสงฆ์ในข้อการจัดการปัญหาอธิกรณ์ข้อขัดแย้งของคณะสงฆ์อยู่ในอันดับต่ำสุด ( =3.27, S.D.=0.826) และด้านความรู้ความเข้าใจวิธีการและกระบวนในการระงับอธิกรณ์ใน ข้อท่านได้ใช้วิธีการตามหลักกฎหมายคณะสงฆ์ระงับอธิกรณ์เพียงใด อยู่ในอันดับต่ำสุด ( =3.56, S.D.=0.714) ซึ่งสอดคล้องกับข้อมูลที่ได้จากการสังภาษณ์เชิงลึก 2) หลักการวิธีการระงับอธิกรณ์ในคัมภีร์พระพุทธศาสนาเถรวาทและกฎหมายคณะสงฆ์มีความสอดคล้องกันในตัวกระบวนการถึงจะแตกต่างกันบ้างในเรื่องของ ผู้ใช้อำนาจและตัวเครื่องมือ 3) รูปแบบการระงับอธิกรณ์ของคณะสงฆ์ไทยตามหลักพุทธสันติวิธี พบองค์ความรู้ด้วย Model 5 Right เพื่อสังฆะสันติสุข ได้แก่ (1) Right Dhamma คือ อธิกรณ์ระงับถูกต้องด้วยธรรม (2) Right Vinaya คือ อธิกรณ์ระงับถูกต้องด้วยวินัย (3) Right Stakeholders คือ วิธีการแห่งความพร้อมหน้า (4) Right Person คือ ผู้ระงับอธิกรณ์เป็นผู้ที่รู้จักตน รู้จักหน้าที่ รู้จักการทำหน้าที่ (5) Right Process คือ การระงับอธิกรณ์ถูกต้องครบถ้วนกระบวนการ