พุทธนวัตกรรมการสื่อสาร : บาลีเพื่อปวงชน - เกษาวงศ์ ราชัน; โอฐสู บุญเลิศ; พระครูภัทรธรรมบัณฑิต; กรุณาฤทธิโยธิน กนกวรรณ (วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 2025)
บทความวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาอักษรที่สื่อความหมายภาษาบาลี 2) เพื่อสร้างพุทธนวัตกรรมการสื่อสาร : บาลีเพื่อปวงชน และ 3) เพื่อนำเสนอพุทธนวัตกรรมการสื่อสาร : บาลีเพื่อปวงชน เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ประกอบด้วยการวิจัยเชิงเอกสาร (Documentary Research) และภาคสนาม (Field Research) โดยออกแบบการเก็บข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-Depth Interview) กับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ (Key Informants) ประกอบด้วยผู้บริหารมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยและคณาจารย์จำนวน 12 รูป/คน จากนั้นนำมาวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) และนำเสนอผลการวิจัยด้วยวิธีพรรณาวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบว่า 1) อักษรที่สื่อความหมายภาษาบาลี ประกอบด้วยอักษร 4 ชนิดที่มีความเกี่ยวเนื่องกันคือ (1) อักษรไทย จำนวน 41 ตัว ใช้โดยอนุโลมเพื่อเป็นสัญลักษณ์แทนเสียง (2) อักษรพราหมี กำหนดให้มีจำนวนเท่ากันกับอักษรไทยที่ใช้เขียนภาษาบาลี (3) อักษรกรีก จำนวน 24 ตัว และ (4) อักษรละตินจำนวน 26 ตัว โดยอักษรพราหมี กรีกและละติน ใช้ระบบการเขียนแบบอัลฟาเบติก 2) การสร้างพุทธนวัตกรรมการสื่อสาร : บาลีเพื่อปวงชน ประกอบด้วย (1) ลำดับอักษรในการสื่อความหมายภาษาบาลีคือ อักษรไทย อักษรพราหมี อักษรกรีกและละติน และ (2) การนำเสนอคำศัพท์ตามหมวดหมู่ที่มีความเกี่ยวเนื่องกัน มีการยกตัวอย่างคำศัพท์ที่แทนความหมายกันได้ และจัดกลุ่มคำศัพท์ที่มีความหลากหลายแต่มีความหมายอย่างเดียวกันให้อยู่ในหมวดหมู่เดียวกัน 3) การนำเสนอพุทธนวัตกรรมการสื่อสาร : บาลีเพื่อปวงชน ประกอบด้วย (1) การแสดงธาตุและอรรถแห่งธาตุภาษาบาลีด้วยอักษรไทยและความหมายในภาษาไทย พร้อมทั้งตัวอย่างประกอบ (2) ปริวรรตอักษรจากอักษรไทยไปสู่อักษรพราหมี กรีก และละตินตามลำดับ (3) เทียบเคียงเสียงอักษรตามความสอดคล้องของเสียงพื้นฐานประกอบกับสูตรการแปลงอักษร และ (4) ตรวจสอบความหมายของคำศัพท์ภาษาบาลีที่ปริวรรตเป็นอักษรละตินด้วยวิธีศัพทมูลวิทยา (Etymology) แล้วแสดงความหมายของคำศัพท์ภาษาบาลีด้วยภาษาอังกฤษ