ประเพณีขึ้นเขาพนมรุ้ง: พื้นที่พิธีกรรมและการสะท้อนอัตลักษณ์จังหวัดบุรีรัมย์ - ผินสู่ ชนะพล; ชาญสุวรรณ ปัทมาวดี (มนุษยสังคมสาร (มสส.) คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 2021)
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอัตลักษณ์และพิธีกรรมทางศาสนาในพื้นที่ปราสาทเขาพนมรุ้ง งานวิจัยนี้ เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาข้อมูลจาก เอกสาร งานวิจัย และการสัมภาษณ์ผู้เกี่ยวข้อง ผลการวิจัยพบว่า ชาวบ้านในจังหวัดบุรีรัมย์และใกล้เคียงเชื่อกันว่าในช่วงหนึ่งของชีวิตต้องได้ขึ้นเขาพนมรุ้งเพื่อนมัสการสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งพิธีกรรมในช่วงแรกคือการปิดทองนมัสการรอยพระพุทธบาทจำลอง ต่อมาได้มี การประกอบพิธีกรรมทางศาสนาขึ้น โดยแบ่งออกเป็น 3 พิธีกรรม คือ 1) พิธีบวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์แห่งปราสาทพนมรุ้ง 2) พิธีบวงสรวงบัวแปดกลีบ 3) พิธีบวงสรวงศาลเจ้าพ่อปราสาททอง และอัตลักษณ์ที่พบในขบวนแห่ประเพณีขึ้นเขาพนมรุ้ง ได้แก่ 1) อัตลักษณ์การแสดงเรือมอัปสราบุรีรัมย์ 2) อัตลักษณ์การแต่งกายด้วยผ้าซิ่นตีนแดง 3) อัตลักษณ์ปรากฏการณ์พระอาทิตย์ตรงผ่าน 15 ช่อง ประตู ซึ่งพิธีกรรมและวัฒนธรรมที่โดดเด่นเหล่านี้ เป็นการแสดงอัตลักษณ์ที่สื่อถึงจังหวัดบุรีรัมย์ได้อย่างแยบยลและแสดงถึงความสำคัญของอัตลักษณ์จังหวัดบุรีรัมย์เป็นอย่างดี