ขุดคลองเบี่ยงน้ำเพื่อบรรเทาปัญหาน้ำท่วมตัวเมืองนครศรีธรรมราชกับการสร้างการมีส่วนเพื่อหาทางออกร่วมกันของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย - พุทธพฤกษ์ วัลภา; ฉิมหาด ไพรัตน์; นุ่นกล่ำ ดิเรก; ปรีชา ณิชารีย์; วิชากโร พระปลัดธันวา (วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 2023)
การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ในการทำวิจัยประกอบด้วย 1) เพื่อศึกษาสภาพการณ์ของสิ่งแวดล้อม และการดำรงชีวิตของคนในชุมชนปัจจุบัน เช่น เศรษฐกิจครัวเรือน ความมั่นคงด้านอาหาร ชีวิตทางสังคมวัฒนธรรม ภูมิปัญญาสำหรับการดำรงชีวิต 2) เพื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงสภาพการณ์การดำรงชีวิตของคนในชุมชนตามข้อ 1 หากโครงการขุดคลองเบี่ยงน้ำ ดำเนินการตามแนวทางของทางราชการในปัจจุบัน และสาเหตุที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว 3) เพื่อศึกษาศักยภาพองพื้นที่ที่เกี่ยวข้องกับชุมชมในการช่วยคลี่ปัญหาอุทกภัยเมืองนครศรีธรรมราช และเงื่อนไขที่ทำให้เกิดศักยภาพดังกล่าว การเชื่อมต่อกับการแก้ปัญหาตามข้อเสนอของโครงการย่อยอื่นๆในชุดโครงการ และ 4) เพื่อดำเนินการนำความรู้จากข้อ 1- 3 ไปสู่สาธารณะ และหน่วยราชการที่เกี่ยวข้อง เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ โดยใช้การสัมภาษณ์และการสนทนากลุ่ม จากกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 175 คน ได้แก่ ประชาชนในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ และกลุ่มที่มีบทบาทสำคัญในการตัดสินใจ ใช้วิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า 1) การดำรงชีวิตของคนในชุมชนปัจจุบัน การดำรงชีวิตตามสภาพเศรษฐกิจที่ค่อยเปลี่ยนกันมาตามยุคของการพัฒนา 2) หากโครงการดังกล่าวเกิดขึ้นจะส่งต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพการณ์ดำรงชีวิตของคนในชุมชนและมีผลกระทบต่อบริบทต่างๆ นั้นมีความเสียหายมากกว่าที่ภาครัฐประเมิน 3) ศักยภาพของชุมชนที่เข้มแข็งเป็นปึกแผ่น มีความสามัคคีและเอื้ออาทรต่อกัน มีศักยภาพในการพึ่งตนเองและเรียนรู้เพื่อปรับตัวรับการเปลี่ยนแปลง 4) การนำความรู้จากข้อ 1-3 ไปสู่สาธารณะ และหน่วยราชการที่เกี่ยวข้องพบว่า แนวทางในการนำความรู้ที่ค้นพบจากการวิจัยไปสู่สาธารณะและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องนั้น การขับเคลื่อนข้อมูลของชาวบ้านในพื้นที่ต้นน้ำ กลางน้ำ ปลายน้ำ